આમા કયાંથી ભણશે ભારત ? દેશની ૧ લાખથી વધુ શાળાઓમાં માત્ર એક જ શિક્ષક
(એજન્સી) નવી દિલ્હી તા.૩૦
ગામડાની સરકારી શાળાની કલ્પના કરો - જ્યાં ફક્ત એક જ શિક્ષક છે. તે ધોરણ ૧ થી ૫ સુધી હાજરી લે છે, ગણિત, વિજ્ઞાન અને હિન્દી શીખવે છે, મધ્યાહન ભોજનનો હિસાબ રાખે છે, અને પોસ્ટમેન તરીકે કામ કરે છે, કાગળકામ સંભાળે છે!જ્યારે એક જ શિક્ષક પર આખી શાળા ચલાવવાનું દબાણ કરવામાં આવે છે, ત્યારે આપણા ગરીબ અને ગ્રામીણ બાળકોનું ભવિષ્ય કેવી રીતે સુરક્ષિત રહેશેરાજ્યસભામાં શિક્ષણ મંત્રાલય દ્વારા રજૂ કરાયેલ સત્તાવાર ડેટા આ કઠોર સત્યની પુષ્ટિ કરે છે. દેશભરમાં, ૧૦૦,૮૪૩ (૧૦૦,૦૦૦ થી વધુ) શાળાઓ હજુ પણ ફક્ત એક જ શિક્ષક સાથે પ્રગતિ કરી રહી છે સરકારી આંકડા દર્શાવે છે કે દેશમાં ૧૦૦,૦૦૦ થી વધુ શાળાઓ એક જ શિક્ષક દ્વારા ચલાવવામાં આવે છે. આમાં સરકારી, સરકારી સહાયિત અને ખાનગી શાળાઓનો સમાવેશ થાય છે. એકલા આંધ્રપ્રદેશમાં આવી ૧૬,૦૦૦ થી વધુ શાળાઓ છે. આ આંકડા શિક્ષકોની નોંધપાત્ર અછત દર્શાવે છે, ભલે દેશનો એકંદર વિદ્યાર્થી-શિક્ષક ગુણોત્તર રાષ્ટ્રીય ધોરણોની અંદર હોય.
શિક્ષણ મંત્રાલય જણાવે છે કે વિદ્યાર્થી-શિક્ષક ગુણોત્તર પ્રાથમિક સ્તરે ૧૯, ઉચ્ચ પ્રાથમિક સ્તરે ૧૭, માધ્યમિક સ્તરે ૧૫ અને ઉચ્ચ માધ્યમિક સ્તરે ૨૩ છે. આ બધી રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ હેઠળ નિર્ધારિત મર્યાદામાં છે. જો કે, એકલ-શિક્ષક શાળાઓના ડેટા દર્શાવે છે કે સારી રાષ્ટ્રીય સરેરાશ સ્થાનિક સ્તરે શિક્ષકની ઉપલબ્ધતામાં નોંધપાત્ર અસંતુલનને છુપાવે છે.


